Την ανησυχία που προκαλούν οι δείκτες στοματικής υγείας στον ελληνικό πληθυσμό καθώς η χώρα μας εμφανίζει υψηλά ποσοστά εμφάνισης τερηδόνας, τόνισαν οι ομιλητές με αφορμή την παρουσίαση του φορέα Συμμαχία για ένα Μέλλον Χωρίς Τερηδόνα (Alliance for a Cavity Free Future – ACFF), Παράρτημα Ελλάδος.
Σύμφωνα με την Ειδικευμένη στην Παιδοδοντιατρική και Πρόεδρο της Ελληνικής Παιδοδοντικής Εταιρείας κα Άννα – Μαρία Βιέρρου, η Ελλάδα βρίσκεται στη χειρότερη ευρωπαϊκή θέση σε εμφάνιση τερηδόνας στον παιδικό πληθυσμό. Το 42,8% των παιδιών ηλικίας 5 ετών έχουν τερηδονισμένα ή σφραγισμένα δόντια, ενώ το 71% των εφήβων 15 ετών έχουν εμπειρία τερηδόνας με περίπου δύο σφραγισμένα δόντια.
Σοβαρό είναι το πρόβλημα και στα παιδιά, με 43% των παιδιών 5 ετών και 63% των παιδιών 12 ετών να έχουν εμπειρία τερηδόνας είπε η κα Βιέρρου και εξήγησε ότι «τα παιδιά που έχουν τερηδόνα από πολύ μικρή ηλικία είναι πιο ευπαθή στην εμφάνιση τερηδόνας και αργότερα στην ζωή, ενώ υπάρχουν και άλλα σοβαρά προβλήματα όπως πόνος, υποσιτισμός λόγω αδυναμίας μάσησης, και, σαν αποτέλεσμα όλων αυτών, ελλιπής ανάπτυξη του παιδιού».
Σιωπηλή νόσο την χαρακτήρισε η Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Προληπτικής και Κοινωνικής Οδοντιατρικής, Οδοντιατρική Σχολή ΕΚΠΑ κα Χαριτίνη Κουνάρη, η οποία τόνισε ότι η τερηδόνα έχει πάρει χαρακτηριστικά επιδημίας σε πολλές χώρες, καθώς είναι μία «σιωπηλή νόσος» αφού η εμφάνισή της στα αρχικά στάδια δεν συνδέεται με πόνο ή άλλου είδους ενόχληση για τον ασθενή. Τα αρχικά της σημεία εντοπίζονται έως και στο 80% του διεθνούς πληθυσμού, ενώ τα μεγαλύτερα ποσοστά προβλημάτων και αθεράπευτων αναγκών από τη συγκεκριμένη πάθηση παρουσιάζονται διεθνώς σε ορισμένες πληθυσμιακές ομάδες όπως τα παιδιά και οι υπερήλικες, αλλά και στα άτομα αγροτικών περιοχών και χαμηλού κοινωνικοοικονομικού επιπέδου. «Η τερηδόνα» – είπε – «συνδέεται με κοινωνικές ανισότητες, καθώς το 80% των σοβαρών προβλημάτων εντοπίζονται στο 20% του πληθυσμού». Εξίσου σημαντικά είναι τα προβλήματα και στον ελληνικό πληθυσμό, με βάση τα ευρήματα μελέτης της Ελληνικής Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας αφού οι ενήλικες 35-44 ετών έχουν κατά μέσο όρο 7 σφραγισμένα δόντια και 5 εξαχθέντα δόντια.
Ο Καθηγητής Παιδοδοντιατρικής, στην Οδοντιατρική Σχολή ΕΚΠΑ και μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής του ACFF Ελλάδος κ. Κωνσταντίνος Ουλής, επεσήμανε ότι «η πάθηση δεν είναι αναπόφευκτη, καθώς μπορεί να προληφθεί και να σταματήσει η εξέλιξή της στα αρχικά στάδια». Ωστόσο, όπως είπε, έντονη ανησυχία σχετικά με το πρόβλημα της τερηδόνας προκύπτει από τα αποτελέσματα ευρωπαϊκής έρευνας όπου διαφαίνεται η άγνοια των πολιτών γι’ αυτήν. Στην έρευνα για την τερηδόνα που πραγματοποιήθηκε σε 4.500 άτομα από τη Γερμανία, την Πολωνία, την Ισπανία, τη Σουηδία, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ελλάδα, προκύπτει σαφώς η ανάγκη για περαιτέρω εκπαίδευση πάνω στο θέμα της τερηδόνας σε επίπεδο δημόσιας υγείας, αφού το 72% συμφώνησαν ότι δεν πιστεύουν ότι κάνουν αρκετά για την πρόληψη της τερηδόνας και το 18% παραδέχθηκε ότι οι γνώσεις τους για την πρόληψη της τερηδόνας είναι ανεπαρκείς ή μηδαμινές. Επίσης, το 38% πιστεύουν ότι αργά ή γρήγορα ο καθένας θα εμφανίσει τερηδόνα.
Συγκεκριμένα για τη χώρα μας, μόνο το 16,8% του ελληνικού πληθυσμού θεωρεί ότι γνωρίζει πως μπορεί να την προλάβει, ενώ το 83,2% δεν γνωρίζει καθόλου ή έχει ανεπαρκείς γνώσεις για την πρόληψη της πάθησης.
Το 62,8% των Ελλήνων θεωρεί ότι πρόκειται για ένα νόσημα το οποίο απαιτεί το προβληματικό δόντι να τροχιστεί και μετά να σφραγιστεί. Δεν γνωρίζει ότι τα αρχικά στάδια δεν απαιτούν παρεμβατικές μεθόδους, όπως το σφράγισμα!
Το 52,8% θεωρούν ότι τα παιδιά και οι έφηβοι έχουν τον υψηλότερο κίνδυνο και δεν γνωρίζουν ότι η τερηδόνα είναι μία απειλή και για τους ενηλίκους.
Τέσσερις στους πέντε αντιλαμβάνονται ότι δεν κάνουν αρκετά για την πρόληψή της και ως απόρροια της αδράνειας, το 31% - 41% των ενηλίκων έχουν χάσει όλα τα δόντια και φέρουν ολικές οδοντοστοιχίες.
Από τα στοιχεία προκύπτει ότι η Ελλάδα βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στα παιδιά ηλικίας 5 ετών, κατέχει την ένατη θέση μεταξύ 15 χωρών – μελών, ενώ για τα παιδιά 12 ετών κατέχει την τελευταία θέση μαζί με την Ιταλία.
Καθοριστικό ρόλο στη διαφύλαξη της στοματικής υγείας διαδραματίζει και γεγονός ότι τα ασφαλιστικά ταμεία (ΕΟΠΥΥ) δεν παρέχουν καμία ασφαλιστική κάλυψη για Οδοντιατρική πρόληψη ή περίθαλψη καθώς και παράγοντες, όπως η οικονομική κατάσταση και η εκπαίδευση. Ενδεικτικό είναι το στοιχείο ότι οι ανασφάλιστοι έχουν 2 έως και 5 φορές περισσότερες εξαγωγές και ανάγκες προσθετικής αντικατάστασης δοντιών από ότι έχουν οι ασφαλισμένοι.
Για ένα μέλλον χωρίς τερηδόνα μίλησε ο Καθηγητής στο τμήμα Επιστημών Υγείας στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης και επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Παραρτήματος του φορέα ACFF, ο Συντονιστής της Διοικητικής Επιτροπής του παραρτήματος ACFF κ. Svante Twetman. Αναφερόμενος στη διεθνή εμπειρία, ο κ. Twetman μίλησε για τον παγκόσμιο χαρακτήρα του Alliance for a Cavity-Free Future (ACFF – Συμμαχία για Ένα Μέλλον Χωρίς Τερηδόνα), του κοινωφελούς μη κερδοσκοπικού οργανισμού, στο πλαίσιο του οποίου δραστηριοποιούνται ειδικοί από ολόκληρο τον κόσμο. Στόχος του ACFF είναι να δρομολογήσει αλλαγές στην οδοντιατρική πολιτική, οι οποίες θα συνδράμουν στη βελτίωση της στοματικής υγείας του πληθυσμού και στην εξάλειψη της τερηδόνας. «Για την επίτευξη αυτού του στόχου, θεωρείται αναγκαία η συλλογική δράση, ώστε να χαραχθούν οι αναγκαίες πολιτικές δημόσιας υγείας και, επίσης, να επηρεαστούν θετικά οι συνήθειες του πληθυσμού ώστε να σταματήσουμε την τερηδόνα», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Στο πλαίσιο της υιοθέτησης πρακτικών για τη βελτίωση της στοματικής υγείας στη χώρα μας, ο φορέας ACFF – Συμμαχία για ένα Μέλλον Χωρίς Τερηδόνα, σχεδιάζει και υλοποιεί δράσεις τόσο σε επίπεδο εισήγησης προτάσεων βελτίωσης των θεσμικών πλαισίων που διέπουν την οδοντιατρική φροντίδα, όσο και σε επίπεδο ενημέρωσης και εκπαίδευσης για την πρόληψη της τερηδόνας.
Σε αυτή την κατεύθυνση θα είναι η δράση «Βιωματική Μάθηση» - ένα πρόγραμμα ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης των μαθητών των νηπιαγωγείων της χώρας, για την σημασία της φροντίδας της στοματικής υγείας. Παράλληλα θα εντατικοποιηθεί και ο Μήνας Στοματικής Υγείας που γίνεται κάθε Νοέμβριο στα πλαίσια του «Προγράμματος προαγωγής και καταγραφής της στοματικής υγείας του ελληνικού πληθυσμού» από την Ελληνική Οδοντιατρική Ομοσπονδία για την ενημέρωση σε θέματα στοματικής υγείας και πρόληψης όλου του πληθυσμού. Το πρόγραμμα «Βιωματική Μάθηση» θα ξεκινήσει να εφαρμόζεται στα σχολεία από τον Σεπτέμβριο 2014, ενώ είναι η πρώτη φορά που στην Ελλάδα υλοποιείται δράση αυτής της έκτασης, για παιδιά αυτής της ηλικιακής ομάδας.
