Σε συμφωνία σχεδίου 100 σημείων για μεταρρύθμιση του συστήματος υγείας έκανε ήρθε ο Υπουργός Υγείας Παναγιώτης Κουρουμπλής με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας. Οι δύο πλευρές επεξεργάζονται το πώς μπορούμε να αναπτύξουμε στο σύστημα Υγείας και τη δημιουργία ολοκληρωμένου συστήματος Π.Φ.Υ. με καθολική και ισότιμη πρόσβαση για όλους. Οι δύο πλευρές συμφώνησαν να συνεχίσουν εντατικά την επικοινωνία τους μέσω αλληλογραφίας καθώς και ανταλλαγή επισκέψεων σε υψηλό τεχνικό και πολιτικό επίπεδο.

Ο Υπουργός Υγείας κ. Παναγιώτης Κουρουμπλής συναντήθηκε στη Γενεύη με τη Δ/ντρια του Περιφερειακού Γραφείου του Π.Ο.Υ. στην Ευρώπη κα S. Jakab συνοδευόμενος από το Μόνιμο Αντιπρόσωπο της Ελλάδας, Πρέσβη κ. Αλέξη Αλεξανδρή, το Γενικό Γραμματέα Δημόσιας Υγείας κ. Γιάννη Μπασκόζο και το συνεργάτη του Υπουργού σε θέματα Διεθνών Σχέσεων κ. Πάνο Στενό.

Στα θέματα της συζήτησης τους ήταν το πλαίσιο και οι εκκρεμότητες του προγράμματος τεχνικής συνεργασίας ανάμεσα στην Ελλάδα και το Περιφερειακό Γραφείο του Π.Ο.Υ. στην Ευρώπη. Πιο συγκεκριμένα ο επαναπροσανατολισμός του προγράμματος στις προτεραιότητες της νέας ελληνικής κυβέρνησης για την οικοδόμηση ολοκληρωμένου συστήματος Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας(Π.Φ.Υ.). Από την ελληνική πλευρά ζητήθηκε η στήριξη του Γραφείου όσον αφορά στην αύξηση των δαπανών υγείας στην Ελλάδα αλλά και την απαίτηση των δανειστών να απελευθερωθεί η πώληση των ΜΗΣΥΦΑ.

Ο Υπουργός ζήτησε τη στήριξη του Π.Ο.Υ. στην πρόταση που θα υποβάλλει η Ελλάδα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τη στελέχωση του συστήματος υγείας με 10.000 απόφοιτους των επαγγελμάτων υγείας (νοσηλευτές, φυσικοθεραπευτές, λογοθεραπευτές, τεχνολόγους ιατρικών εργαστηρίων, κ.ά.).

Ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι στο τραπέζι έπεσε και το καυτό θέμα των μεταναστών. Ο ΠΟΥ εξέφρασε κατανόηση και υποσχέθηκε τη συμπαράστασή του στο φλέγον ζήτημα των αυξημένων μεταναστευτικών και προσφυγικών ροών, τονίζοντας ότι το πρόβλημα αυτό έχει πανευρωπαϊκή διάσταση.

Ανθή Αγγελοπούλου

Η ανεμπόδιστη πρόσβαση των Ανασφάλιστων προκαλεί δημοσιονομικό κόστος. Κολλάει απ’ ότι φαίνεται η κυβέρνηση στα ισοδύναμα μέτρα τα οποία θα πληρώσουν πάλι οι χρήστες των υπηρεσιών, τονίζει η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εργαζομένων Δημόσιων Νοσοκομείων (ΠΟΕΔΗΝ) με ανακοίνωσή της.

Όπως σημειώνει ο Πρόεδρος της ΠΟΕΔΗΝ, Μιχάλης Γιαννάκος, οι δεσμεύσεις του Υπουργείου είναι χωρίς αντίκρισμα και γίνονται μόνο επικοινωνιακά καθώς συνεχίζουν οι μεγάλες ελλείψεις προσωπικού ενώ η κατάργηση του 5ευρου εισιτηρίου εξέτασης στα εξωτερικά ιατρεία υπάρχει ως ΚΥΑ καθυστερεί όμως η υπογραφή της αφού ψάχνονται τα ισοδύναμα μέτρα για την μη διατάραξη της Δημοσιονομικής προσαρμογής.

Η διασφάλιση της Δωρεάν και καθολικής υγειονομικής κάλυψης του συνόλου των πολιτών στο Δημόσιο Σύστημα Υγείας, δεν επιλύεται με σχέδια επί χάρτου, αλλά με τη θέσπιση ανοικτών διαδικασιών πρόσβασης, καθώς επίσης με την κάλυψη του συνόλου των λειτουργικών δαπανών των Νοσοκομείων και την πρόσληψη του απαραίτητου μόνιμου προσωπικού επισημαίνει η ανακοίνωση και συνεχίζει. Με βάση τα στοιχεία του εφετινού προϋπολογισμού οι λειτουργικές δαπάνες μειώνονται περαιτέρω 290 εκατ. ευρώ, σε σχέση με πέρυσι (τα τελευταία έτη μειώθηκαν πάνω από 60%). Για τη κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών της χώρας «σκουπίστηκαν» τα ταμειακά υπόλοιπα και αποθεματικά των Νοσοκομείων που ούτως ή άλλως ήταν «λειψά» για την εξόφληση των ληξιπρόθεσμων οφειλών. Το προσωπικό αποδεκατίστηκε. Αποχώρησαν ήδη 15.000 και έως τέλους του έτους θα συνταξιοδοτηθούν άλλοι 5.000, λόγω των επικείμενων δυσμενών αλλαγών στις πρόωρες συνταξιοδοτήσεις, ενώ δεν προσλήφθηκε ούτε ένας υπάλληλος τα τελευταία τέσσερα έτη.

Παρόλα αυτά το Υπουργείο Υγείας σύστησε ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ – Επιτροπή, για το ζήτημα της Υγειονομικής Περίθαλψης των ανασφάλιστων πολιτών και κοινοποίησε στα μέλη της Επιτροπής, σχέδιο Κοινής Υπουργική Απόφασης που θα αποτελέσει τη βάση συζήτησης. Με το εν λόγω σχέδιο αναδιοργανώνεται το υφιστάμενο Νομοθετικό πλαίσιο χορήγησης βιβλιαρίων απορίας, έπειτα από κοινωνική έρευνα, με τα ίδια εισοδηματικά κριτήρια (ετήσιο εισόδημα έως 6.000€) που ισχύουν σήμερα. Με βάσει το συγκεκριμένο σχέδιο θα χορηγηθούν μερικές δεκάδες περισσότερα βιβλιάρια απορίας και μόνο.

Όμως, με την επικοινωνιακή διαχείριση του ζητήματος, δεν εξασφαλίζεται η καθολική και η Δωρεάν Υγειονομική περίθαλψη των Ανασφάλιστων στις Μονάδες του Εθνικού Συστήματος Υγείας, τονίζει η ανακοίνωση της ΠΟΕΔΗΝ. Τα 2 εκατ. ανασφάλιστων πολιτών θα συνεχίσουν, όπως λέει, να αγοράζουν τις υπηρεσίες. Οι Επιτροπές που συστήνουν τα Νοσοκομεία υποδοχής των ανασφάλιστων, θα συνεχίσουν να συνδέουν την πρόσβαση με ατομικά και οικογενειακά οικονομικά κριτήρια, δεν θα καλύπτονται οι διαγνωστικές εξετάσεις, τα εμβόλια και το σύνολο των φαρμάκων, αφού είναι αδύνατον να καλυφθεί το ύψος της συμμετοχής από τα μηδενικά εισοδήματα που διαθέτουν οι ανασφάλιστοι.

Η ΠΟΕΔΗΝ επισημαίνει, ότι είναι επιτακτική ανάγκη η συνέχιση της διεκδίκησης Εθνικού Συστήματος Υγείας με Δωρεάν, εύκολη και καθολική πρόσβαση, πλήρως στελεχωμένο με μόνιμο προσωπικό και επαρκώς χρηματοδοτούμενο.

Ανθή Αγγελοπούλου

Την κατάρρευση του δημοσίου συστήματος υγείας αποκαλύπτουν τα ευρήματα

έρευνας κοινής γνώμης για την Υγεία που πραγματοποίησε η Kappa Research για

λογαριασμό του Ελληνοαμερικανικού Εμπορικού Επιμελητηρίου. Τα αποτελέσματα

παρουσίασε χθες κατά τη διάρκεια του 13oυ Ετήσιου Συνεδρίου Healthworld ο

Ιωάννης Κυριόπουλος, Ομότιμος Καθηγητης Οικονομικών της Υγείας στην Εθνική

Σχολή ∆ημόσιας Υγείας.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, το 53% των ερωτηθέντων καταγράφεται ότι έχει αυτοεκτιμώμενη υγεία, ενώ το 50,2% αυτοναναφερομενη χρόνια νοσηρότητα. Όσον αφορά την ασφαλιστική κάλυψη, καταγράφεται ότι υπάρχει κατά πλειοψηφία, όμως τρία εκατομμύρια περίπου άτομα που βρίσκονται στην ανεργία, τα οποία στερούνται ασφαλιστικής κάλυψης.

Το 16,9% έχει πλήρη ιδιωτική ασφαλιστική κάλυψη, ενώ το 23,8% μερική, γεγονός που αποδεικνύει ότι παρά τη μείωση εισοδημάτων οι Έλληνες συνεχίζουν να πληρώνουν για ιδιωτική ασφαλιστική κάλυψη. Το 3,6% των ερωτηθέντων επισκέφθηκε τους τελευταίους μήνες κάποιον γιατρό για πρόβλημα υγείας, ποσοστό που είναι σύνηθες. Οι άνδρες επισκέφθηκαν γιατρό σε ποσοστό 3,8% και οι γυναίκες σε ποσοστό 5,3%. Κατά 0,10% ήταν η επίσκεψη σε δημόσια δομή τους τελευταίους έξι μήνες, γεγονός που δείχνει ότι οι δημόσιες δομές καταρρέουν.

Επίσης, το 74,6% νοσηλεύτηκε σε νοσοκομείο, ποσοστό που βρίσκεται κάτω από τον μέσο όρο των χωρών ΟΟΣΑ. Η δαπάνη για πρωτοβάθμια φροντίδα τους έξι τελευταίους μήνες ανέρχεται στα 265 ευρώ, ενώ δαπανήθηκαν και 105 ευρώ για φάρμακα και 162 ευρώ για νοσοκομεία. Η έρευνα επίσης αποδεικνύει ότι έχει αυξηθεί η δαπάνη για διαγνωστικά. Τέλος, το 37% των ερωτηθέντων έχει μειώσει τη χρήση πρωτοβάθμιων δομών λόγω και σπατάλης χρόνου.

Η πρόσβαση των ασθενών στα φάρμακα είναι απαραίτητη, αλλά μόνη της είναι ανεπαρκής για την επιτυχή αντιμετώπιση της ασθένειας, επεσήμανε ο Σύμβουλος Επιχειρήσεων Πάρις Μποσκόπουλος κατά τη διάρκεια του 5^ου Pharma & Health Conference 2014 με θέμα «Οικονομική Ανάπτυξη και Υγεία σε περίοδο οικονομικής κρίσης».

Σύμφωνα με τον κ. Μποσκόπουλο, η ελλιπής συμμόρφωση στη θεραπεία, ειδικότερα στα χρόνια νοσήματα, επηρεάζει δυσμενώς την αποτελεσματικότητα της θεραπείας, όπως είπε, ενώ, οι οικονομικές συνθήκες και οι μεταρρυθμίσεις στο Σύστημα Υγείας προσβάλλουν το επίπεδο υγείας του πληθυσμού. Οι ασθενείς με χρόνια νοσήματα είναι αυτοί που υποφέρουν πιο πολύ και φυσικά χρίζουν μεγαλύτερης προστασίας.

Ωστόσο, η χάραξη της πολιτικής σε σχέση με το φάρμακο και την πρόσβαση σε αυτό είναι πρωτεύον ζήτημα για κάθε ασθενή. Ειδικά ότι έχει σχέση με την προμήθεια και τα ποσοστά συμμετοχής τους.

Οι ασθενείς, σύμφωνα με έρευνα που παρουσίασε ο κ. Μποσκόπουλος, ενδιαφέρονται επίσης για την υποστήριξη και την εκπαίδευση που μπορεί να τους παρασχεθεί προκείμενου να είναι σε θέση να αντιμετωπίσουν καλύτερα την ασθένεια τους. Σ’ αυτό ρόλο έχουν και οι εκπαιδευτές φροντιστές και οι νοσηλευτές.

Οι δε φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης αποζητούν την πιο συστηματική και προσεκτική χορήγηση φαρμάκων από τον ασθενή και το θεράποντα ιατρό αλλά παρόλα αυτά αδυνατούν οι ίδιοι να παρέχουν υποστηρικτικές υπηρεσίες για την εκπαίδευσή τους.

Οι υποδείξεις των ειδικών είναι το πεδίο στο οποίο πρέπει να επικεντρωθεί η αγορά καθώς επίσης και στη βελτίωση της ποιότητας παρεχόμενων υπηρεσιών, χωρίς ωστόσο να ξεχνά τη μείωση του κόστους θεραπείας.

Τι εννοούμε όμως όταν λέμε συμμόρφωση και προσήλωση του ασθενούς στη θεραπεία; Σαν Συμμόρφωση (compliance) εννοούμε τη σύγκλιση της συμπεριφοράς του ασθενούς με τις ιατρικές οδηγίες , ενώ Προσήλωση (adherence) εννοούμε την ενεργή, εθελοντική και με συνεργασία συμμετοχή του ασθενούς σε μια κοινά αποδεκτή πορεία συμπεριφοράς για να παραχθεί ένα θεραπευτικό αποτέλεσμα.

Στο σημείο αυτό διαφαίνεται ότι η μη-συμμόρφωση αφορά συνήθως τους ασθενείς με έλλειψη μνήμης, θέλησης ή πειθαρχίας ή ασθενείς με χαμηλό μορφωτικό επίπεδο.

Αυτό βάζει τον ασθενή σε μια παθητική κατάσταση απέναντι στο φροντιστή του, ενώ η μη – προσήλωση αφορά ασθενείς που εσωτερικεύουν τις οδηγίες και προσηλώνονται σε αυτές. Για παράδειγμα, όπως αναφέρει ο κ. Μποσκόπουλος η θεραπεία του διαβήτη είναι ένα παράδειγμα δυναμικής παρά στατικής αντιμετώπισης. Η συμμόρφωση στη οστεοπόρωση είναι στο 20%-30% ενώ οι ασθενείς μπορεί να διακόψουν τη θεραπεία στους 6-12 μήνες. Ο φόβος για ανεπιθύμητες ενέργειες είναι επίσης συχνός λόγος.

Η μη-συμμόρφωση επίσης των ασθενών στη θεραπεία αφορά και το υψηλό κόστος συμμετοχής του. Η συμπεριφορά αυτή προκαλεί δομικές αλλαγές στα επίπεδα του κόστους σε όλο το Σύστημα Υγείας όμως, αυτό μπορεί να είναι και μια επιπλέον πηγή ανεπιθύμητων ενεργειών.

Η εκπαίδευση του ασθενή είναι το κλειδί της συμμόρφωσης έτσι ώστε να είναι ρυθμισμένος. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας η συμμόρφωση στη θεραπεία στα χρόνια νοσήματα στον ανεπτυγμένο κόσμο είναι της τάξης του 50%, κάτι που στις υπό ανάπτυξη χώρες είναι πολύ χαμηλότερο.

Το κακό όμως είναι ότι όλοι συνηθίζουν να εστιάζουν στο πρόβλημα καθαυτού και δεν κοιτούν το περιβάλλον του τομέα υγείας που στις περισσότερες περιπτώσεις φέρει τις μεγαλύτερες ευθύνες.

Η έλλειψη εκπαίδευση και διαχείρισης τους ασθενή, η παρέμβαση του θεράποντα ιατρού και η συνεργασία του με τον ασθενή. Πολλές φορές για παράδειγμα συνταγογραφούνται στον ασθενή αγωγές τις οποίες δεν είναι σε θέση να ακολουθήσουν. Επίσης η κοινωνική παροχή είναι στους σημαντικούς παράγοντες συμμόρφωσης.

Προϋπόθεσης όλων αυτών βέβαια, είναι ο ασθενής να θέλει και να μπορεί να αλλάξει συμπεριφορά και σε κάποιες περιπτώσεις να πάρει τον έλεγχο στα χέρια του. Μην ξεχνάμε ότι κάποιοι εξ αυτών δεν έχουν οικογένεια να τους στηρίξει η ίσως έχει ψυχολογικά προβλήματα.

Ένα εξαιρετικά σημαντικό σημείο είναι η παρακολούθηση και η αξιολόγηση της πορείας του ασθενούς και ένας ανεξάρτητος φορέας θα ήταν ότι καλύτερο όπως είπε ο κ. Μποσκόπουλος δεδομένου ότι θα είχε περισσότερες δυνατότητες οργάνωσης και αυτοδιαχείρισης. Για το λόγο αυτό είναι απαραίτητα τα προγράμματα συμμόρφωση ασθενών.

Τι περιλαμβάνει ένα τέτοιο πρόγραμμα:

Ανοιχτή τηλεφωνική γραμμή με εκπαιδευτικό και υπενθυμητικό ρόλο

Υπενθυμητικά προγράμματα

Λήψη του φαρμάκου

Έγκαιρη συνταγογράφηση

Διασφάλιση συμμόρφωσης

Κατ’ οίκον χορήγηση του φαρμάκου

Διευκόλυνση στη προμήθεια του φαρμάκου

Ομαδικές συνεδρίες ασθενών για ενημέρωση και διαχείριση

Εξυπηρέτηση της φαρμακοεπαγρύπνησης με τη συλλογή πληροφοριών για τη συμμόρφωση στο νομοθετικό πλαίσιο

Και όλα αυτά με την έγκριση του θεράποντος ιατρού μετά από μια κατά το δυνατόν δεοντολογική και ρυθμιστική προσέγγιση. Αυτό προκύπτει από τις αυξημένες διεθνείς απαιτήσεις των κανονισμών και κατευθυντήριων γραμμών για διαφάνεια.

Το πρόγραμμα εκπαίδευσης προτείνεται από το θεράποντα ιατρό στον ασθενή. Η συμμετοχή δεν είναι υποχρεωτική και δεν μπορεί να υποκατασταθεί από οικονομική αποζημίωση. Η υλοποίηση του υπόκειται στη συγκατάθεση του ασθενούς ή του εκπροσώπου του. Επίσης, δεν μπορεί να υπάρχει άμεση επαφή ασθενούς και φαρμακευτικής εταιρείας.

Οι θεράποντες ιατροί που παίρνουν μέρος στο πρόγραμμα δεν αμείβονται και δεν παίρνουν καμία χορηγία, ενώ οι επαγγελματίες υγείας που ενεργούν μέσω του φορέα δεν πρέπει να εμπλέκονται στην προώθηση προϊόντων.

Οι εμπλεκόμενοι φορείς πρέπει να συμμορφώνονται με τη νομοθεσία περί προστασίας των προσωπικών δεδομένων φαρμακοεπαγρύπνησης και άλλες αρχές ποιότητας.

Η χορηγός εταιρεία και οι εκπρόσωποί της δεν έχουν πρόσβαση σε δεδομένα ή αρχεία ή στοιχεία σχετιζόμενα με τους ασθενείς ή με αποκάλυψη της ταυτότητας των ασθενών.

Η φαρμ. εταιρεία θα πρέπει προετοιμάσει το πρωτόκολλο το οποίο θα ανταποκρίνεται στις ανάγκες του φαρμάκου και της αγωγής και θα έχει συνταχθεί σε συνεργασία με το Ιατρικό Τμήμα.

Τέλος, η επιλογή του ασθενούς για το εκπαιδευτικό πρόγραμμα είναι επιλογή του συνταγογραφούντος ιατρού.

Ανθή Αγγελοπούλου

Για την αναγκαία παρέμβαση στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, και ρυθμίσεις και τις διαρθρωτικές αλλαγές που πρέπει να προβεί η πολιτική ηγεσία ώστε να επιτευχθεί ένα Σύστημα Υγείας που θα σέβεται τον ασθενή και δεν θα είναι δαπανηρό μίλησε στο 12^ο συνέδριο Health World 2013 του Ελληνοαμερικανικού Εμπορικού Επιμελητηρίου, ο Επίκουρος Καθηγητής Πολιτικής Υγείας, Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου Επιστημονικός Συνεργάτης – Επισκέπτης Καθηγητής, Ιατρική Σχολή, ΕΚΠΑ κ. Κυριάκος Σουλιώτης.

Τρία είναι τα σημαντικά σημεία ώστε να καταφέρουμε να έχουμε ένα συγκροτημένο και λειτουργικό σύστημα Υγείας σύμφωνα με τον κ. Σουλιώτη.

Πρώτο σημείο είναι η μείωση των πόρων στην Α’ βάθμια Περίθαλψη. Όπως είπε ο κ. Σουλιώτης, η μείωση των πόρων και η ανυπαρξία της χρηματοδότησης στην Α’ βάθμια Περίθαλψη δημιουργεί νέους αρρώστους. Να σημειωθεί ότι στις ήδη μειώσεις της τάξης του 19,1% για την εξωνοσοκομειακή δαπάνη 2009-2011 έρχονται να προστεθούν κι άλλες με αποτέλεσμα η Α’ βάθμια Φροντίδα Υγείας να είναι ανύπαρκτη στη Χώρα μας τη στιγμή μάλιστα που έχουν αυξηθεί οι επισκέψεις των ασθενών στους ιδιώτες γιατρούς σε ποσοστό 42,5%. «Η πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας πρέπει να ενισχυθεί, δεν περισσεύει κανείς», είπε χαρακτηριστικά.

Μάλιστα σε σχετική έρευνα που έγινε το Σεπτέμβριο του 2011 με τίτλο «Υγεία και Κοινωνική Ασφάλιση», πάνω από το 80% των ερωτηθέντων, απάντησε ότι είναι απαραίτητη η δημιουργία ενός Δικτύου Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας ανά Δήμο.

«Δεύτερο σημαντικό σημείο είναι να φέρουμε τον ασθενή στο επίκεντρο και να θεσπίσουμε νέους κανόνες», τόνισε ο καθηγητής. «Οι ασθενείς πρέπει να συμμετέχουν με εκπροσώπους τους σε ένα ενιαίο και ολοκληρωμένο Σύστημα Υγείας».

Και τρίτο και πολύ βασικό, όπως τόνισε ο κ. Σουλιώτης, είναι ότι όλοι μας πρέπει να πολεμήσουμε με τις εμμονές μας που δεν μας αφήνουν να κάνουμε αλλαγές στα τετριμμένα. Μόνο αν δεχθούμε όλοι ότι πρέπει να αλλάξουμε πράγματα, μόνο τότε θα πάμε μπροστά!

Ανθή Αγγελοπούλου